Mahnı, musiqi qədər, incəsənət, mədəniyyət qədər insanları bir-birinə heç nə bağlamır. İncəsənətin, mədəniyyətin, xüsusən də, mahnının, musiqinin oynadığı rolu heç bir vasitə oynaya bilməz.

HEYDƏR ƏLİYEV
2711

Bakıda Qobustan Milli Tarix- Bədii Qoruğunun yaradılmasının 50 illiyi qeyd edilir

İyunun 13-də Bakıda Qobustan Milli Tarix-Bədii Qoruğunun yaradılmasının 50 və UNESCO-nun Dünya İrsi Siyahısına daxil edilməsinin 10 illiyinə həsr olunmuş “Qobustan - mədəniyyətlərin qovşağında qayaüstü incəsənət” adlı beynəlxalq elmi konfrans işinə başlayıb. Konfrans Mədəniyyət və Turizm Nazirliyi və Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyasının (AMEA) birgə təşkilatçılığı ilə reallaşıb.

Azərbaycan Respublikası Prezidentinin İşlər İdarəsinin Rəsmi Qəbullar Sarayında baş tutan konfransda dünyanın tanınmış arxeoloqları iştirak edirlər. Tədbirdə Qobustana həsr olunmuş videoçarx nümayiş olunub.

Qobustan Milli Tarix-Bədii Qoruğunun direktoru Rüfət Nuriyev çıxış edərək vurğulayıb ki, Qobustan yalnız insan məskəni deyil, tariximizi öyrənmək baxımından qiymətli mənbədir. Direktor Qobustanın tədqiqat tarixindən danışaraq bildirib ki, ilk dəfə olaraq 1939-cu ildə görkəmli arxeoloq İshaq Cəfərzadə Cingirdağ-Yazılıtəpə ərazisində qayaüstü təsvirləri qeydə alıb və bununla da Azərbaycan tarixində, mədəniyyətində əvəzsiz yeri olan Qobustan abidələri elm aləminə təqdim olunub. XX əsrin 60-cı illərindən İ.Cəfərzadənin tədqiqatları arxeoloqlar Cəfərqulu Rüstəmov və Firuzə Muradova tərəfindən uğurla davam etdirilib. Keçən bu müddət ərzində Qobustan təkcə yerli alimlərin deyil, həmçinin xarici arxeoloqların, elm adamlarının daim görmək və tədqiqatlarında iştirak etmək istədikləri qayaüstü təsvir mərkəzlərindən birinə çevrilib.

Bildirilib ki, sahəsi 3 min 96 hektar olan Qobustan Milli Tarix-Bədii Qoruq İdarəsi 1966-cı ildə yaradılıb. Hazırda Qobustan ərazisində 20 mağara və yaşayış yeri, tunc və sonrakı dövrlərə aid 40 kurqanda tədqiqat işləri aparılıb və öyrənilib. Nəticədə 1031 qaya üzərində çəkilmiş 6300-dən çox qayaüstü təsvir və 105 min ədəd arxeoloji material qoruğun fonduna daxil edilib.

Qeyd olunub ki, Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyevin və Azərbaycanın Birinci vitse-prezidenti Mehriban Əliyevanın şəxsi səyi nəticəsində 2007-ci ildə Qobustanın qayaüstü təsvirləri, mədəni landşaftı ilə birlikdə UNESCO-nun Dünya İrs Siyahısına daxil edilib.

Ölkə başçısının müvafiq sərəncamı əsasında Qobustan Milli Tarix-Bədii Qoruğunun ərazisində aparılan genişmiqyaslı yenidənqurma və abadlıq işləri nəticəsində yeni inzibati və muzey binası tikilərək istifadəyə verilib. Muzey müasir texnologiyalardan istifadə edilərək qurulub.

Diqqətə çatdırılıb ki, 2012-ci ildə Qobustan Milli Tarix-Bədii Qoruğu “European Museum of the Year Award” mükafatına layiq görülüb.

Konfransda AMEA-nın prezidenti, akademik Akif Əlizadə ölkəmizdə mədəni irsin qorunması istiqamətində aparılan işlərdən söz açıb. Bildirilib ki, son illər Azərbaycanın bütün bölgələri arxeoloji tədqiqatlara cəlb edilib. Azərbaycanın qədim tarixinin öyrənilməsi və gələcək nəsillərə çatdırılması üçün mühüm işlər görülüb.

Xalqımızın qədim mədəniyyətinin bənzərsiz incisi olan Qobustanın UNESCO-nun Dünya İrs Siyahısına daxil edilməsini mühüm hadisə kimi dəyərləndirən akademik vurğulayıb ki, milli-mənəvi sərvətlərimizin qorunmasında və dünyaya tanıdılmasında Azərbaycan Respublikasının Birinci vitse-prezidenti Mehriban Əliyevanın müstəsna xidmətləri var.

AMEA-nın prezidenti deyib ki, Qobustanda nəinki yerli, həm də nüfuzlu xarici universitetlərin alimləri tədqiqat işləri aparıblar. Elmi axtarışlar bir daha bu məkanın dünyanın ən qədim yaşayış məskənlərindən biri olduğunu sübut edir.

Konfransın əhəmiyyətini yüksək qiymətləndirən mədəniyyət və turizm naziri Əbülfəs Qarayev tədbirdə İspaniya, İtaliya, Rusiya, Avstriya, Norveçdən tədqiqatçı alimlərin iştirak etdiyini söyləyib. Nazir belə tədbirləri Qobustanda aparılacaq tədqiqat işləri baxımından əhəmiyyətli hesab edib.

Nazir vurğulayıb ki, Qobustan Milli Tarix-Bədii Qoruğu qədimliyini qorumaqla yanaşı, müasir muzeyə də sahibdir. Bu muzey dünyanın ən yaxşı muzeyləri sırasındadır. Ə.Qarayevin Qobustan qoruğunun turizm baxımından da əhəmiyyətli məkan olduğunu söyləyərək keçən il buranı ziyarət edənlərin sayının 100 min olduğunu deyib.

Nazir ölkəmizin ərazisindəki digər qoruqlar barədə danışaraq işğal altındakı torpaqlarımızdakı abidələr, o cümlədən Azıx mağarasına diqqət çəkib.

Kampo Limeiro qayaüstü incəsənəti arxeoloji parkının direktoru, PRAT-CARP Avropa Mədəni Marşrutunun Elm Komitəsinin üzvü Jose Manuel Rey Qarsiya (İspaniya) dəvətə görə təşəkkürünü bildirərək Qobustan qoruğunun 50 illiyini təbrik edib. Qobustanın mühüm mədəni turizm marşrutuna çevrildiyini söyləyib.

İtaliyanın Milan Universitetinin professoru, “Humidblok” şirkətinin incəsənət və memarlıq üzrə direktoru, bərpaçı-memar Scrinzi Luigi Domenico Leonardo Enrico qonaq kimi burada olmağından məmnunluğunu ifadə edərək ilk dəfə Azərbaycana 2005-ci ildə gəldiyini söyləyib. Roma imperatoru Domisianın dövründə Roma legionunun burada olmasını təsdiq edən qədim Roma yazısını tədqiq etdiyini vurğulayıb. Bildirib ki, Roma yazısı ən yaxşı burada həkk olunub.

Norveçin Tromso Universitetinin tədqiqatçısı Jan Magne Gjerde Qobustan barədə tələbə olarkən eşitdiyini, ilk dəfədir ölkəmizə gəldiyini söyləyib.

Ali Attestasiya komissiyasının ekspert, AMEA-nın müxbir üzvü, professor Cəfər Qiyasi Qobustan qoruğundakı muzeyin layihəsini hazırlaması və üzərində işləməsindən söhbət açıb.

Tədbirdə AMEA-nın Arxeologiya və Etnoqrafiya İnstitutunun direktoru Maisə Rəhimova və AMEA-nın Memarlıq və İncəsənət İnstitutunun direktoru Ərtegin Salamzadə çıxış edərək Qobustan abidələrinin tarixi keçmişindən və burada aparılan müasir tədqiqat işlərindən geniş söhbət açıblar.

Sonra Qobustan Milli Tarix-Bədii Qoruğunun yaradılmasının 50 illiyi münasibətilə qoruğun bir qrup əməkdaşı Mədəniyyət və Turizm Nazirliyinin fəxri fərmanları ilə təltif edilib.

Qeyd edək ki, iki gün davam edəcək konfransda Qobustanın tarixinə dair məruzələr dinləniləcək. Konfransda, həmçinin Mədəniyyət və Turizm Nazirliyinin, AMEA-nın Arxeologiya və Etnoqrafiya İnstitutunun dəstəyi ilə qoruğun əməkdaşları tərəfindən aparılan tədqiqatlarla bağlı “Qobustan. Yeni baxış” adlı layihənin təqdimatı olacaq. Layihəyə əsasında ilk dəfə olaraq abidələrin öyrənilməsində 3D modelləşdirmə metodundan istifadə olunub ki, bu da öz növbəsində Qobustan qayaüstü təsvirlərinin Abşeron və Kiçik Qafqaz qayaüstü təsvirləri ilə əlaqəsi və ümumilikdə Azərbaycan qayaüstü incəsənətinin öyrənilməsi üçün yeni imkanlar açır.

XƏBƏRLƏR

15.12.2017 17:48
"Regional mədəniyyət və turizm idarələrinin inteqrasiyalı idarəetmə planı"nın təqdimat mərasimi keçirildi
15.12.2017 16:53
Regional idarələrin fəaliyyətinə həsr olunmuş müşavirə keçirildi
15.12.2017 16:43
Özbəkistanın Respublika sarayı “Türküstan”da keçirilən uşaq xeyriyyə festivalının təşkilatçısı Azərbaycan Mədəniyyət Mərkəzi olmuşdur
15.12.2017 16:21
Qara Qarayev adına Mərkəzi İncəsənət Məktəbinin yaranmasının 80 illiyinə həsr olunmuş Klassik və Folklorun Gənc İfaçılarının "WORLD HARMONY" adlı I Beynəlxalq Müsabiqəsinin açılış mərasimi keçiriləcək
15.12.2017 16:11
“Qətibə İnanc” tamaşasının premyerası keçirilib
15.12.2017 16:01
Azərbaycan Dövlət Musiqili Teatrının direktoru 36-cı Beynəlxalq Fəcr festivalının münsiflər heyətində
15.12.2017 15:09
“Nar bağı” bədii filminin qadın rol ifaçısı Antakya Beynəlxalq Film Festivalının “Ən yaxşı aktrisa” nominasiyasının qalibi olmuşdur
15.12.2017 14:48
Əcnəbi dil qabiliyyəti olan 17 nəfər gənc ölkəmizdə turizm bələdçisi kimi fəaliyyət göstərmək hüququ qazanıb
15.12.2017 14:46
Ali təhsil ocaqları ilə mehmanxana müəssisələrinin işbirliyi müzakirə olundu
15.12.2017 14:34
Regional mədəniyyət və turizm idarələrinin saytlarının təqdimatı keçirildi
15.12.2017 14:31
"İlin ən yaxşı kitabxanası" müsabiqəsinin qalibləri mükafatlandırıldı
15.12.2017 14:16
Gənc Tamaşaçılar Teatrında həftəsonu 8 tamaşa nümayiş olunacaq...
15.12.2017 12:51
Mədəniyyət və turizm naziri Sabirabadda vətəndaşlarla görüşüb
14.12.2017 16:02
Mədəniyyət və Turizm Nazirliyi ilə BP şirkəti arasında əməkdaşlıq memorandumu imzalanıb
14.12.2017 15:16
“ICOM Azərbaycan Milli Komitəsi”nin 25 illiyi qeyd olunacaq
14.12.2017 14:13
ADGTT Rusiya mətbuatında
14.12.2017 10:01
Azərbaycanla Oman arasında turizm sahəsində əməkdaşlığın perspektivləri müzakirə olunub
13.12.2017 18:04
Nazir Əbülfəs Qarayev Yunanıstanın Azərbaycandakı Səfiri Nikolaos Kanellos ilə görüşüb
13.12.2017 18:00
Mədəniyyət və turizm naziri Əbülfəs Qarayev Böyük Britaniyanın səfiri xanım Karol Krofts ilə görüşüb
13.12.2017 17:39
“Qətibə İnanc” tamaşasının premyerası keçiriləcək
12.12.2017 15:39
Mədəniyyət və Turizm Nazirliyinin kollektivi ümummilli lider Heydər Əliyevin əziz xatirəsini yad edib
12.12.2017 15:01
YUNESKO və BMÜTT-nin birgə təşkilatçılığı ilə Oman Sultanlığında Ikinci Ümumdünya Mədəniyyət və Turizm Konfransı keçirilir
11.12.2017 17:52
Azərbaycan Turizm və Menecment Universitetində (ATMU) Ulu öndər Heydər Əliyevin anım günü qeyd olunub
11.12.2017 17:13
Avropa SPA Assosiasiyasının (ESPA) nümayəndəsi Naftalanda
11.12.2017 16:46
Binə qəsəbə Mədəniyyət Mərkəzində uşaq yazıçısı Gülzar İbrahimova ilə görüş keçirilib
11.12.2017 16:42
Paytaxt muzeylərinin fəaliyyətinə həsr olunan müşavirə keçirildi
11.12.2017 16:25
Muzey Sərvətləri və Xatirə Əşyalarının Elmi-Bərpa Mərkəzinin 60 illiyi qeyd olundu
11.12.2017 15:00
2017-ci ilin 11 ayı üzrə ölkəyə gələn xarici vətəndaşların sayında 20 % artım müşahidə edilmişdir
11.12.2017 14:29
Türk Dünyası Sinemaçılar Birliyinin toplantısı keçirilib
11.12.2017 10:50
Uşaqların kitabxanalara və kitaba marağının artırılması məqsədilə “Nağıllara səyahət” müsabiqəsi elan edilib