Mahnı, musiqi qədər, incəsənət, mədəniyyət qədər insanları bir-birinə heç nə bağlamır. İncəsənətin, mədəniyyətin, xüsusən də, mahnının, musiqinin oynadığı rolu heç bir vasitə oynaya bilməz.

HEYDƏR ƏLİYEV
1033

Qobustan Milli tarix-bədii qoruğunda yeni tapıntılar

2017-ci ilin çöl-tədqiqat mövsümü ərzində Qobustan Milli Tarix bədii qoruğunun əməkdaşları Cingirdağ-Yazılıtəpə ərazisində “Qayaüstü təsvirlərin rəqəmsal məlumat bazasının yaradılması layihəsi” çərçivəsində qayaüstü təsvirlərin qeydiyyatı işini davam etdirirlər. Builki çöl tədqiqatların başlanmasından qısa müddət keçməsinə baxmayaraq, artıq 6 yeni təsvirli daş aşkar edilmişdir. Bu 6 daşda yeni aşkar olunmuş 20-dən artıq qayaüstü təsvirlər əsasən Yazılıtəpə üçün xarakterik olan Tunc Dövrünə aid keçi təsvirləri, antropomorflar, maral təsviri və geometrik işarələrdən ibarətdir. Bununla yanaşı əvvəllər qeydə alınmış qayalarda müasir qeydiyyat metodlarının tətbiqi nəticəsində yeni təsvirlər qeydə alınmışdır. Əldə olunan bu nəticələr laborotoriya şəraitində digər daşların eskizlərinin hazırlanması zamanı daha çox yeni təsvirlərin müəyyən ediləcəyini güman etməyə əsas verir.

2016-cı ildə Qobustan qoruğunda qayaüstü təsvirlərin rəqəmsal məlumat bazasının yaradılması layihəsinə başlanılmışdır. Layihənin məqsədi müasir metodlar tətbiq etməklə Qobustan qayaüstü təsvirlərini yenidən sənədləşdirmək, qayaüstü təsvirlərinin rəqəmsal məlumat bazasını və yeni kataloqunu yaratmaqdır. İlk olaraq Cingirdağ-Yazılıtəpə sahəsindəki təsvirli daşların sənədləşdirilməsinə başlanılmışdır. Sənədləşdirilmiş materialların elmi, həmçinin menecment məqsədləri üçün istifadəsi nəzərdə tutulmuşdur. Layihə çərçivəsində Qobustanda ilk dəfə olaraq abidələrin öyrənilməsində 3D modelləşdirmə metodundan istifadə olunmuşdur

Hər bir təsvirli daşın fotoları çəkilmiş, 3D modeli düzəldilmiş, yeni formatda hazırlanmış qeydiyyat vərəqi doldurulmuş, GPS koordinatları, dəniz səviyyəsindən hündürlüyü, ölçüləri, istiqaməti, panel üzərindəki təsvirlərin üst-üstə düşmələri müəyyən edilmiş və yeni rəqəmsal metodla eskizləri çıxarılmışdır. Tədqiqat zamanı müasir metodların tətbiqi nəticəsində yeni təsvirlər aşkar edilmişdir.

2016-cı ildə tədqiqat layihəsinin ilkin nəticələri albom-kitab şəklində nəşr edilmişdir. Kitabda nəşr olunmuş 14 təsvirli daşın 3-ü 2016-cı ildə çöl-tədqiqatı zamanı aşkar olunmuşdur. Bu 3 daşın üzərində ümumilikdə 44 təsvir müəyyən edilmişdir. Digər 11 daşda isə əvvəllər məlum olan 112 təsvirdən əlavə 94 yeni təsvir aşkar edilmişdir. Ümumilikdə bu kitabda nəşr olunmuş 250 təsvirin 138-i yeni aşkar olunmuşdur və ilk dəfə “Qobustan. Yeni baxış, Cingirdağ-Yazılıtəpə 2016-cı il çöl tədqiqatları” kitab-albomunda nəşr olunmuşdur.

Yeni tapıntılar Qobustan qayaüstü təsvirlərinin Abşeron və Kiçik Qafqaz qayaüstü təsvirləri ilə əlaqəsi və ümumilikdə Azərbaycan qayaüstü incəsənətinin öyrənilməsi üçün yeni imkanlar açır.

XƏBƏRLƏR

22.11.2017 17:55
Sumqayıt Regional Mədəniyyət və Turizm idarəsinin tabe müəssisələrində“Uşaq hüquqları aylığı” ilə əlaqədar silsilə tədbirlər keçirilib
22.11.2017 17:53
Turizm və Menecment Universitetində “Azərbaycanda davamlı turizm məhsulları” mövzusunda Respublika məqalə müsabiqəsinin yekunlarına həsr olunan konfrans keçirilib
22.11.2017 17:43
Musiqili Teatrda İlham Namiq Kamalın iştirakı ilə “Qafqazlı qardaşqızı”
22.11.2017 17:39
Fəxri xiyabanda Fikrət Əmirovun xatirəsi anıldı
22.11.2017 17:39
Azərbaycan Misirin Qahirə şəhərində keçirilən konfransda təmsil olunur
22.11.2017 17:09
Həkim-yazıçı Asif Kəngərlinin kitablarının təqdimatı keçirilib
22.11.2017 14:16
Mədəniyyət və turizm naziri Yevlax şəhərində vətəndaşları qəbul edəcək
22.11.2017 13:05
Nazir Əbülfəs Qarayev İSESKO-ya üzv ölkələrin Mədəniyyət Nazirlərinin 10-cu konfransında iştirak etdi
21.11.2017 17:53
Mingəçevir Turizm Kollecinin beynəlxalq əlaqələri genişlənməkdədir
21.11.2017 17:52
“F.Əmirovun əsərlərini ifa və təhlil edirik” adlı II elmi-ifaçılıq konfransı
21.11.2017 11:07
YUNESKO-da almanların Azərbaycana gəlişinin 200 illiyinə həsr edilən sərgi keçirilib
21.11.2017 10:21
Sankt-Peterburqda Beynəlxalq Mədəniyyət Forumu başa çatıb
21.11.2017 09:36
Rauf Abdullayevin 80 illik yubileyinə həsr edilən yaradıcılıq gecəsi keçirilib
20.11.2017 17:30
Azərbaycan Turizm və Menecment Universitetində 2016/2017-ci tədris ili üzrə təcrübənin nəticələri müzakirə edilib
20.11.2017 17:21
Bu həftə Musiqili Teatrda – AFİŞA
20.11.2017 15:23
Emin Sabitoğlunun 80 illiyinə həsr olunmuş yubiley gecəsi keçiriləcək
20.11.2017 15:20
Azərbaycan İstiqlal Muzeyinin ekspozisiyasında “Qara dastan - 37” adlı tədbir-sərgi keçiriləcək
20.11.2017 15:19
ATMU-da narkomaniyaya qarşı maarifləndirimə tədbiri keçirilib
20.11.2017 12:47
Zaqatalada ilk dəfə Fındıq festivalı keçirilib
20.11.2017 12:10
Özbəkistanın Əlişir Nəvai adına Daşkənd Dövlət Universitetində Azərbaycan dili və ədəbiyyatı kafedrası, Nizami Gəncəvi adına Dostluq Mərkəzi yaradılacaqdır
20.11.2017 12:08
Sumqayıt Dövlət Dram Teatrında görkəmli yazıçı-dramaturq Frans Kafkanın “Hökm” əsərinin səhnə versiyasına daxili baxış keçirilib
20.11.2017 10:39
IV Bakı Beynəlxalq Turizm Filmləri Festivalı başa çatıb
20.11.2017 10:23
Yazıçı-publisist Əli İldırımoğlunun 90 illiyi qeyd olundu
20.11.2017 09:48
“Bakı Prosesi”nin 10-cu ildönümünün qeyd edilməsi haqqında Azərbaycan Respublikası Prezidentinin Sərəncamı
17.11.2017 16:57
Sumqayıt Regional Mədəniyyət və Turizm idarəsinin tabe müəssisələrində silsilə tədbirlər keçirilib
17.11.2017 16:16
Şabranda “Xalq teatrları və dram dərnəkləri: problemlər və perspektivlər” müzakirə olunmuşdur
17.11.2017 11:14
Milli Dirçəliş günü ilə əlaqədar keçirilən müsabiqənin qalibləri mükafatlandırılıb
17.11.2017 09:39
“Xəzinənin yeni inciləri” Azərbaycan Xalça Muzeyində
17.11.2017 09:20
Bakıda 3-cü “Türk filmləri həftəsi” açılıb
16.11.2017 17:37
İstanbulda “Sən də Azərbaycanı gör” fotosərgisi davam edir
16.11.2017 17:29
IV Bakı Beynəlxalq Turizm Filmləri Festivalının qonaqları üçün “Çay bayramı” təşkil olunub